Hans Egede

Den frie Encyklopædi : Hans Egede, 1686-1758, qallunaat-norskillu palasiat, ajoqersuisoq niuertoqarfinnik tunngavileeqataasoq, Kalaallit Nunaata apostiliatut ilisimaneqartoq. Hans Egede Norgimi inunngorpoq 1704-mi upperisarsiornermi kandidatinngorluni tamatumalu kingorna 1707-imi Vågan-imi Lofoten-imiittumi palasinngorluni. Palasiunerata nalaa aaqqiagiinnginnernik eqqissiviilliornernillu sunnersimaneqarpoq, siusissukkullu Kalaallit Nunaanni ajoqersuiartornissamut  soqutiginnillunilu kissaateqalerpoq.

1718-imi Hans Egede Københavnimukarpoq, tassanilu Bergen-imi kalaallit Nunaannut tunngatillugu niueqatigiiffimmik pilersitsinissamut (Bergenkompagniet), Kunngip Frederiup sisamaanit taperserneqarnissi iluatsippaa. 1721-imi Hans Egede ajoqeruiartortitatut toqqarneqarpoq ukiorlu taanna umiarsuarmut Haabet-imut ilaalluni Kalaallit Nunaaliarpoq. Tassani kitaani 64°N niuertoqarfimmik pilersitsisoqarpoq Hans Egede-llu kalaallit akornanni ajoqersuinini aallarnerpaa. 1728-mi niuertoqarfik Godthåb /Nuuk tunngavilerneqarpoq, nunamillu sakkutuut pillakkallu atorlugit nunalisitsiniarneq aallarnerneqarpoq. Misiliineq iluatsinngilaq 1731-imilu Kunngip Christiaap arfernata nunalisitsiniarnerup unitsinneqarnissaa nunalikkaluillu tamarmik uternissaat peqqussutigaa.

Hans Egede nammineq piumassutsi naapertorlugu ilaquttanilu unipput niuertoqar-finnillu pilersitsiortorneq nangillugu. 1733-imiit 34-imut kuppernersuaqarnerani Nuup eqqaani inuit amerlanersaat toqupput Hans Egedillu ajoquersuinerigalua ajalusoorluinnarluni. Aappaaguani Hans Egedip nulia Gertrud Rask toquvoq Hans Egedillu 1736-imi Kalaallit Nunaat qimappaa kingornalu uteqqinnani.

Hans Egede-p København-imi Kalaallit Nunaannut Seminaria ajoqersuisussanut ilinniarfissatut pilersippaa, tamatuma kingorna 1740-47 Kalaallit Nunaannut biskoppitut sulivoq. 1738-imi Omstændelig og Udførlig Relation ang. den grønlandske Missions Begyndelse og Fortsættelse saqqummiuppaa, 1741-milu Det gamle Grønlands nye Perlustration eller Naturel-Historie malitsigitillugu. Taakku tamarmik oqaatsinut assigiinngitsunut arlalinnut nutserneqarput Kalaallit nunaatalu nunasiaataaleqqaarneranut najoqqutassaallutik pingaarutillit. Hans Egede 1751-imiit toqussi tikillugu Stubbekøbing-imi najugaqarpoq.

%d bloggers like this: